Phanteks Enthoo Mini XL Dual System Black productervaring door Foritain

Foritain 11 april 2016 21:57
Algemene gegevens
Aanschafdatum product januari 2016
Product verkregen via Volledig gesponsord (met tegenprestatie)
Inbouwmogelijkheden
Vormgeving
Airflow
Eenvoud van assemblage
Zou je dit product aan anderen aanbevelen? Ja
Zou je weer behuizing van Phanteks kopen? Ja

Min- en pluspunten

  • Vereist aardig planning en schroeven om tot een super build te komen. Je moet je componenten goed op elkaar afstemmen.
  • Optionele accessoires zoals de LED-strip en sleeved cable extensions praktisch noodzakelijk.
  • Blijft gewoon best een smak geld.
  • Absoluut een niche product. Voor een enkele build (wat wel mogelijk is met de standaard Mini XL) ben je m.i. beter af met iets als een Enthoo Pro (M), Luxe, of Evolv ATX.
  • Phanteks lijkt haast niets fout te kunnen doen. Wederom zetten ze een dijk van een case neer.
  • Bouwkwaliteit en afwerking wederom uitstekend.
  • Twee systemen in één zodat je maar één kast mee hoeft te spelen naar events.
  • Knap en slim interieur, zowel wat indeling betreft als de aanwezigheid van PWM fan hub, zee aan kabelmanagement ruimte, etc.
  • Tal van accessoires om twee builds goed te combineren: PSU-splitter, tweede i/o paneel, mooie (optionele) verlengkabels.
  • LED-randje in 10 kleuren is erg leuk, en met bijpassende LED-strip kleurt die je interieur mee.
  • Tig koel- en inbouwmogelijkheden.
  • Niet goedkoop, maar je krijgt zoals gebruikelijk aardig wat voor je geld.

Review: Phanteks Mini XL

- Inleiding
- Specificaties
- Uitpakken
- Dual System Kit
- Power Splitter
- Cable sleeves
- LED-strips
- Inbouwen
- Verlichting
- Conclusie

Productpagina @ Phanteks

Elke Phanteks behuizing die mij de laatste jaren passeerde wist mij te overtuigen op gebied van bouwkwaliteit, prijs-prestatieverhouding, slim interieur en aandacht voor details. De originele Enthoo Primo was overduidelijk ontworpen voor liefhebbers van extreme waterkoeling, maar gaandeweg zagen we ze in het mainstream segment stappen en zelfs in meer design-georiënteerde behuizingen zoals de Evolv series. Ze leken weinig fout te kunnen doen, want keer op keer leken de ontwerpers een bijzonder goed oog te hebben voor wat de gebruikerservaring echt ten goede komt, en ook wat uitstraling betreft hoorde ik de Nederlandse (en Belgische) liefhebbers zich ook vooral positief uiten. Wellicht ook niet heel vreemd gezien het ontwerp ook in ons kikkerlandje plaats vindt.

De behuizing van vandaag lijkt in eerste instantie aardig op eerder uitgekomen Enthoo behuizingen, maar we gaan toch echt kijken naar een opvallende stap van Phanteks: De Phanteks Enthoo Mini XL is namelijk geen grote ATX toren, maar een behuizing om een Micro-ATX met een Mini-ITX systeem te combineren in één. Dat gaan we vandaag dan ook doen niet enkel met die behuizing, maar met behulp van enkele bijpassende extra’s. Twee systemen combineren heeft tenslotte wat voeten in de aarde, en Phanteks zou Phanteks niet zijn als ze daar niet over na zouden denken en met oplossingen waren gekomen.

De Phanteks Enthoo Mini XL komt in een basisversie met adviesprijs van 169 euro (dit betreft dan enkel de Micro-ATX optie) en in een DS versie van 225 euro waarbij je de kast krijgt met montagekit voor het tweede ITX systeem, extra I/O panel voor je tweede systeem, en de power splitter die we vandaag ook gaan bekijken.

De features en specificaties van Phanteks:

Met 260mm x 540mm x 480mm is de Enthoo Mini XL een aardige toren, iets breder maar verder niet heel ver van de traditionele ATX Towers zoals de Enthoo Pro af. Gewicht wordt niet genoemd maar het is een eveneens pittig wegend kastje met een stalen constructie en aluminium covers met de inmiddels toch wel bekende Phanteks-zandstraal-uitvoering.

We zien drie externe 5.25” slots, waar je bij een dual-system uitvoering één van kwijt bent aan een extra I/O panel. Zes 3.5” HDD brackets die eventueel gebruikt kunnen worden voor SSD’s, en twee losse SSD brackets maken het totaal aan opslag verre van onaardig, zeker gezien de grote HDD’s vandaag de dag tot onze beschikking. Ruimte voor processorkoelers is in de basis 215mm, echter zitten daar een paar haken en ogen aan die we straks gaan bespreken. Grafische kaarten mogen tot 290mm lang zijn bij behoud van alle HDD opties, of indien je HDD brackets verwijderd kan je tot 400mm gaan.

Zoals te verwachten was bij een Phanteks zijn er weer tal van mogelijkheden om je systemen te koelen. Drie stock ventilatoren zullen veelal al voldoen, maar als je graag los wilt zou je er zelfs 14 totaal kunnen plaatsen. Ook waterkoeling is natuurlijk ruimte voor aan praktisch alle kanten van de behuizing. Vooral de ruimte voor 240mm of 280mm radiatoren aan de achterzijde is opvallend.

Een iets andere review indeling vandaag. We beginnen met de Phanteks Enthoo Mini XL in de basis uitvoering. Voordat de dual-system uitvoering kwam was de Mini XL namelijk een uit de kluiten gewassen Micro-ATX behuizing. Wat verpakking betreft geen klagen, netjes om te zien en goed stevig.

De kast zelf is herkenbaar Phanteks. Het lijkt echter een combinatie van de Enthoo Primo met de wat opvallende zijkant met hoogglans kunststof (waar een LED-lijntje in zit, gaan we zo bekijken) en de Enthoo Luxe die deze wat gesloten uitvoering al eerder toonde. Aan de rechterkant zien we wat roosters voor o.a. de voeding (rechts boven) en optionele extra ventilatoren voorin voor de HDD’s (die overigens standaard geheel afgedekt zijn en waar dus geen stof in kan komen als je geen ventilatoren plaatst). De linkerkant is weer voorzien van het gespleten-venster. Aan de achterkant zien we een wat aparte waar het Micro-ATX bord ongeveer de helft van de behuizing in neemt, en waar boven ruimte is voor een flinke radiator, de voeding, of zoals we straks gaan zien een extra systeem.

Terug naar de voor- en bovenzijde zien we een keurige afwerking met gezandstraald aluminium afwerking. De aan-/uitknop bevind zich aan de bovenkant van de voorkant, en op de bovenkant zien we de overige aansluitingen en knoppen om de verlichting aan te passen, de (afgedekte) USB poorten, en de audio aansluitingen. De bovenkant heeft een stalen (op stof gefilterde) mesh. Het valt niet mee een zwarte behuizing goed in beeld te brengen, maar Phanteks lijkt weer uitstekend werk afgeleverd te hebben met een stevige behuizing met dito dikke uitstraling.

Het interieur is weliswaar opvallend, maar ook herkenbaar Phanteks met o.a. de gesloten afwerking van het HDD en ODD gedeelte en hoewel de PSU cover in eerste instantie afwezig lijkt moeten we niet vergeten dat die bovenin zit, en dus wel degelijk buiten je zicht zit. De indeling is in de basis dus wel apart, met ruimte voor een Micro-ATX moederbord en een enorme bak ruimte er boven voor waterkoeling, bijvoorbeeld met radiator aan de achterkant of een radiator bovenin die zo dik kan zijn als je maar wilt. Die ruimte bovenin lijkt in eerste instantie aardig overdreven, maar daar komt verandering in.

Net als eerdere Enthoo’s kan je de Mini XL aardig uit elkaar halen. Voorkant en bovenkant komen eenvoudig los, en ook extra ruimte maken voor grafische kaarten is geen punt. Zonder voorkant zien we daar de twee 140mm ventilatoren en zonder bovenkant zien we dat we ruimte genoeg hebben voor een flink dikke 280mm of 360mm radiator.

De achterkant geeft een beetje meer inzicht in de indeling. Zes trays voor HDD’s, twee mooie brackets voor SSD’s, ruimte voor flink dikke voedingen bovenin, en dat natuurlijk aangevuld met de PWM fan hub en een zee aan ruimte voor kabelmanagement. De klittenbandstrips ontbreken niet, en dat alle kabels zwart zijn uitgevoerd lijkt mij ook vanzelfsprekend. Hou er wel rekening mee dat je één SATA power aansluiting nodig hebt voor de PWM fan hub, en één voor de LED lijnen aan de buitenkant van de behuizing.

Het interieur is dus typisch Phanteks genieten: nette afwerking, prettig om in te werken, en je krijgt er zowaar zin van om een leuk systeem mee te maken. Een ander onderdeel dat dat ten goede komt is de manier waarop accessoires geleverd worden. In de grote accessoires doos zit een bracket om een radiator te plaatsen aan de zijkant van de behuizing, een bracket voor een pomp, een bracket voor een radiator, en alle schroefjes netjes voorgesorteerd in een klein doosje. Heerlijk.

Hoewel je de basis Mini XL prima zou kunnen gebruiken als een high-end Micro-ATX behuizing vraag ik mij af in hoeverre dat nou echt interessant is om te doen. Met de Dual-System kit (los te koop voor 25 euro, of onderdeel van de Phanteks Mini XL DS uitvoering) kan je naast je Micro-ATX bord een Mini-ITX systeem kwijt. In die doos zit een tray voor je Mini ITX bord, een nieuw achterpaneel voor je behuizing, en een i/o paneel voor je tweede systeem.

Het paneel voor de achterkant voegt ruimte toe voor een tweede i/o shield, maar het tweede systeem gaat uiteraard ten koste van de optie om een 240mm of 280mm radiator aan de achterzijde te plaatsen. Één 120mm of 140mm ventilator kan je nog altijd plaatsen aan de achterzijde.

Het tweede i/o paneel past uiteraard precies bij de rest van de behuizing. Overigens kan je zelf besluiten of je dit paneel aan het micro-ATX systeem aan wilt sluiten of het Mini-ITX systeem.

Plaatsen we de Mini-ITX tray in de behuizing zien we dat het tweede systeem wel aardig dicht op het Micro-ATX systeem zit.

Één van de uitdagingen bij het combineren van twee systemen in één behuizing is dat je normaliter ook twee voedingen nodig hebt. In eerste instantie was het met de Mini XL mogelijk om een tweede SFX voeding te plaatsen, echter komt deze dan direct voor je Micro-ATX systeem en volop in het zicht, oftewel het was een draak om goed af te werken, zelfs met een beetje chique SFX voeding die ik hier had liggen. Inmiddels heeft Phanteks dan ook de Power Splitter uitgebracht, welke los te koop is voor Mini XL eigenaren voor 25 euro, of onderdeel is van het Mini XL DS pakket.

De splitter is vrij eenvoudig (nou ja, in gebruik, ik neem aan dat de engineers daar iets anders over denken). Je sluit de 24-pin en 8-pin CPU power (of evt 4 pin) aansluitingen van je voeding aan op de splitter, en met verlengkabels (deze moet je wel los aanschaffen) sluit je vervolgens de systemen aan op de splitter. Daarbij moet je natuurlijk wel zorgen dat je voeding daadwerkelijk twee CPU aansluitingen heeft. Geen grote uitdaging, maar let er wel even op. De splitter hang je op met de meegeleverde klittenband waardoor hij in andere behuizingen te gebruiken is, en voorzien van een handig ‘unlock’ systeem om kabels evt los te halen.

Achter de 5.25” bays is in deze behuizing ruimte voor de powersplitter, wat vervolgens alsnog meer dan genoeg ruimte over laat voor een dikke voeding. In dit geval zien we een Cooler Master V850 die de benodigde twee CPU aansluitingen heeft.

De splitter doet niets anders dan zorgen dat de voeding blijft werken zolang één van de twee systemen aan staat. Schakel je beide uit dan schakelt de voeding uit, schakel je één of beide systemen in en ze gaan aan het werk. Hoewel de exacte werking mij te boven gaat geeft Phanteks aan dat er uitgebreid met Asus en ASRock is samengewerkt om goede werking te verzekeren, en met de twee door ons ingebouwde moederborden werkt alles ook naar behoren. Hou wel rekening met het feit dat je de 336W op de 12V lijn niet mag overschrijden, maar tenzij je twee dikke processoren gaat overklokken en vol gaat belasten zal je daar niet snel tegenaan lopen, en je grafische kaarten lopen tenslotte ook niet over de splitter dus tellen niet mee in de berekening.

Nadat je de power splitter hebt aangesloten heb je natuurlijk nog wel kabels nodig die van je splitter naar je systemen gaan, of in elk geval verlengkabels voor je 24-pin en 4/8-pin CPU aansluitingen. Echt verbazingwekkend is het uiteraard niet dat Phanteks die kabels vervolgens ook verkoopt, al staat niets je in de weg andere verlengkabels te kopen. In tegenstelling tot specifieke modulaire kabels voor één model voeding zijn verlengkabels in de regel ‘standaard’ en dus universeel te gebruiken. De verlengkabels van Phanteks komen in geheel zwart, rood of wit, of een zwart/rood combinatie, waarbij zwart mij de meest praktische keuze leek. Voor andere kleuren moet je dus bij andere merken kijken.

Hoewel grafische kaarten niet via de splitter worden aangestuurd verkopen ze ook verlengkabels voor de PCI-E power aansluitingen om je hele systeem mooier af te werken, dus ook de GPU kabel maar van een upgrade voorzien. Voor een optimale finish zou ik aanraden eens naar ‘cable combs’ te googlen, kost weinig maar levert een mooier resultaat. Helaas had ik ze niet liggen.

Een ander onderdeel dat aansluit bij deze behuizing/build zijn de LED strips van Phanteks. Nu staat niets je in de weg om een andere kit te gebruiken, maar deze specifieke strips passen bij de dunne LED lijntjes die reeds aan de buitenkant van de case aanwezig zijn. Wanneer je de schakelaar op de case gebruikt om de kleur te veranderen dan kleurt deze strip met je buitenverlichting mee, oftewel het sluit goed aan.

De strips zelf zien er verder aardig uit, niet overdreven anders dan menig andere strip die je zal aantreffen. Ze zijn verder voorzien van 3M tape, maar helaas niet magnetisch, iets wat volgens mij wel had moeten kunnen. Het lijkt er verder op dat deze strips enkel voor deze behuizingen bedacht zijn en dat Phanteks geen intenties heeft ze voor andere behuizingen te verkopen, want een accessoire om hem bijvoorbeeld direct op een molex adapter aan te sluiten ontbreekt. Overigens vraag ik mij af waarom ze de strips ‘waterproof’ noemen, als je water in je behuizing hebt heb je vast andere zorgen dan over je LED stripje.

Er is zowel een één als twee meter variant beschikbaar, waarbij je met één meter voldoende hebt om de achterzijde, onderzijde, en grofweg de helft van de voorzijde te doorlopen. Met de twee meter strip kan je eenvoudig een rondje binnen de hele behuizing maken.

Phanteks scoort traditioneel punten op inbouwgemak, en het gemak waarmee je je build kan afwerken. Dat wil zeggen: ze helpen je aardig met het maken van een ‘mooie’ build. Genoeg plekken om kabels af te voeren, al had het grote gat naast het Mini-ITX bord wellicht nog wat dichterbij mogen zitten, en vooral ook een zee aan ruimte zodat je je over kabelmanagement aan de achterzijde geen zorgen hoeft te maken, zelfs niet met de power splitter, twee SSD’s, en een collectie sleeved verleng kabels. Ook de minder mooie kabels aan het moederbord voer je eenvoudig weg, en het feit dat de voeding uit het zicht zit scheelt ook aardig.

Toch is het niet allemaal zo eenvoudig als het lijkt. Niet dat het ingewikkeld is, maar er komt wel aardig wat schroefwerk en puzzelwerk bij kijken. In eerste instantie merkten wij dat bij het plaatsen van het Mini ITX bord, waarbij de benodigde tray al met een flink aantal schroefjes vast moet, maar ook zien we dat de ruimte hier en daar niet echt over houdt. Het plaatsen van de flinke 280mm Cryorig A80 all-in-one bleek iets wat we vooraf hadden moeten doen, want het monteren van de ventilator of radiator boven het Mini-ITX bord lukt niet eenvoudig met het bord al op zijn plaats. Ook zie je dat een grafische kaart op het Mini-ITX systeem aardig in de weg van een grote koeler op het Micro-ATX zit. Een enorme towerkoeler op dat systeem zal dus niet zo maar passen, iets wat ook voor het Mini-ITX systeem op gaat gezien die al enkele centimeters dichter bij het zijpaneel zit; meer dan een centimetertje of 14 voor koelers zal je niet hebben op je ITX build.

Het is dus zeker geen kwestie van ‘mik twee willekeurige systemen bij elkaar’ en presto. We hebben het over een Phanteks, dus de meest waarschijnlijke oplossing zal dan binnen het gebied van waterkoeling te vinden zijn waarbij je beide systemen met één mooie loop koel kan houden, al staat niets je in de weg om twee AIO’s te gebruiken. De grote vraag is waarom je twee systemen in één behuizing wil plaatsen, want twee CPU’s willen gebruiken in één build is niet heel gebruikelijk. Nu is het niet ondenkbaar dat je samen met je partner twee game-pc’s combineert in één behuizing, waar twee systemen met elk een dkke GPU wel passen maar je vermoedelijk wel richting waterkoeling zal moeten, maar de meest waarschijnlijke gebruiker zal een streamer of youtuber zijn, die naast een game-pc ook een los systeem wilt voor het encoderen, streamen, e.d. In een dergelijk geval kan je prima uit de voeten met een meer betaalbare oplossing met bijvoorbeeld luchtkoers op beide systemen.

Met RGB strips zijn een paar plaatjes natuurlijk verplicht, en er zitten een paar gifjes bij. Geen softwaregeneuzel deze keer, maar de kleur is simpelweg met één druk op de knop van de behuizing aan te passen, wel zo praktisch. Tien kleuren geeft weliswaar niet alle denkbare mogelijkheden, maar het zal voor het gros van de gebruikers toch voldoen. Alle kleuren waarin componenten verkrijgbaar zijn zijn in elk geval aanwezig. (Let op, zitten gifjes tussen).

Geen enkele Phanteks behuizing stelde tot dusver teleur, en ook nummer vijf laat een knappe indruk achter. Wel mag duidelijk zijn dat de Mini XL een echte niche behuizing is, en geenszins een vervanging voor de Enthoo Pro, Luxe, Primo of Evolv ATX voor de typische gamer of pc enthousiasteling, waardoor hij vermoedelijk niet direct op ieders shortlist zal komen te staan. Er zijn wat verschillende gebruiksdoeleinden te bedenken om twee systemen in één behuizing te combineren, zoals bijvoorbeeld een NAS of mini server of extra workstation in je vaste pc in te bouwen, maar de Phanteks Enthoo Mini XL lijkt zich toch vooral op streamers en youtubers te richten, een doelgroep waarvan ik weet dat er een aantal regelmatig twee systemen mee slepen naar evenementen. Gezien die specifieke doelgroep heeft het ook niet veel zin om heel diep in te gaan op alternatieven of de positionering op de markt, maar draait de review meer om te laten zien wat mogelijk is, en om eigenlijk te bevestigen wat je van te voren al wist: Phanteks maakt gewoon verdomd tof spul.

Die doelgroep kan nu niet alleen hun streaming- en game-pc in één behuizing combineren om ruimte te besparen, maar ook relatief eenvoudig zorgen dat hun systeem er vervolgens super uit ziet, geen onbelangrijke eigenschap als je je systeem graag laat zien. Dat laatste helpt Phanteks natuurlijk graag met optionele LED-strips en mooie verlengkabels, maar in dit segment mag de kracht van visuele upgrades niet onderschat worden en ga ik niet klagen over het feit dat het je systeem niet sneller of krachtiger maakt. De behuizing zelf mag ook zeker gezien worden, met stevige materialen, een mooie gezandstraalde aluminium finish, een net LED-lijntje in de voor- en bovenzijde, en uiteraard het feit dat je meeste rommelige componenten gewoon lekker uit het zicht houdt. Zoals altijd kwalitatief dus weinig op aan te merken.

Dan resteren er twee puntjes: inbouwgemak en prijs. Het eerste is op een aantal fronten weer dik in orde met veel kabelmanagement ruimte, handige extra’s als de SSD brackets, PWN fan-hub, klittenbandstrips en tig kabelmanagement gaten. Het combineren van twee systemen heeft echter wel wat voeten in de aarde waardoor je flink meer dan gebruikelijk zal moeten schroeven, en ook goed moet plannen, zowel de aanschaf als gedurende de bouw zelf. Dat componenten die je voor beide systemen voor ogen hebt gaan passen is geen vanzelfsprekendheid; de systemen zitten tenslotte aardig dicht op elkaar en ook aan de bovenkant houdt het niet extreem over wat ruimte betreft. Ze zullen bij Phanteks bewust gekozen hebben hem niet nog groter te maken voor enige draagbaarheid, maar de consequenties zijn zichtbaar.

Wat prijs betreft ben ik ook positief en negatief. Negatief omdat je voor dik 80 euro minder een Enthoo Luxe kan kopen die voor een enkel systeem een veel logischere keuze is en inhoudelijk niet onder doet voor een Mini XL, maar positief omdat er praktisch geen alternatieven zijn voor de Mini XL en het feit dat je voor de adviesprijs van 225 euro (voor de DS versie waarbij power splitter en ITX tray inbegrepen zijn) in feite dus twee behuizingen in één krijgt, en waarbij je slechts één chique voeding hoeft te kopen (en wat verlengkabels) in plaats van twee. Tel je twee systemen met ieder een beetje chique behuizing en goede voeding bij elkaar op en een pittige Mini XL DS build valt nog aardig mee.

Samengevat: De Phanteks Enthoo Mini XL is niet iets voor de massa met een enkel ATX systeem, maar voor de niche doelgroep van youtubers, streamers, LAN-party-gangers en dergelijke toch een heel mooi alternatief. Als het gaat om ‘zien en gezien worden’, en misschien toch ook dat praktische voordeel van geen twee dikke pc’s mee te hoeven slepen, dan zet de Phanteks Mini XL toch een knap totaalplaatje neer.

Enkele hogere res foto’s voor de liefhebber, klikken voor de volledige versie:

Terug naar boven

Vergelijk  

Product

Prijs

Phanteks Enthoo Mini XL Dual System Black

Phanteks Enthoo Mini XL Dual System Black

Niet verkrijgbaar
0
*

Deze gebruiker heeft nog geen foto's geupload.