Het hoe en wat van meerkanaals geluid

9 reacties
Inhoudsopgave
  1. 1. De verschillende standaarden
  2. 2. De verschillende standaarden (vervolg)
  3. 3. Wat heb ik nodig?
  4. 4. Wat kan met mijn spullen?
  5. 5. Enige andere begrippen
  6. 9 reacties

De verschillende standaarden (vervolg)

Dolby Surround ProLogic

Deze standaard dateert uit 1987 en voegt aan de Dolby Surround standaard nog een center-kanaal toe. Totaal heeft ProLogic dus 4 kanalen. Dit is echter weer wat anders dan de 4 kanalen die op een soundcard gebruikt worden!

Het centerkanaal maakt het mogelijk om bijvoorbeeld bij films te zorgen dat de spraak echt van de acteurs komt, en niet uit een combinatie van de linker- en rechterspeaker. In principe is dit center-kanaal ook met name voor spraak bedoeld of voor effecten waarbij de kijker/speler de indruk moet krijgen dat deze direct van dichtbij/voor komen (bijvoorbeeld de directe knal van een pistool dat van kortbij van voren wordt afgeschoten). Tevens heeft ProLogic mogelijkheden ontbrekende speakers te emuleren middels verschillende modi voor als men geen center- of rearspeakers heeft. Dit zijn de ghost-modi. De kanaalscheiding is bij ProLogic ook stukken beter. Voor de rest is ProLogic gelijk aan Dolby Surround.

Veel zogenaamde �home theater� huiskamerversterkers ondersteunen ProLogic, en veel films op TV worden in ProLogic uitgezonden.

THX

THX is een uitbreiding van LucasFilm op Dolby ProLogic met betrekking tot de hardware, onder andere het aantal gebruikte versterkers, het frequentie-bereik van de speakers, de subwoofer en dergelijke. Bij bioscopen moet zelfs de ruimte aan bepaalde eisen voldoen. THX en Dolby zijn dus complementaire systemen en niet zoals velen denken concurrenten. Je kunt THX zien als een soort van kwaliteits-keurmerk.

Dolby Digital

Dit is een van de eerste digitale geluidsstandaarden, en stamt uit 1995. Voorheen was deze techniek voorbehouden aan bioscopen, maar de laatste jaren is Dolby Digital (DD) ook betaalbaar geworden in de huiskamer (of computerkamer). DD wordt ook wel AC3 of Dolby 5.1 genoemd, omdat het signaal volgens AC3-formaat is opgeslagen, en er 5 speakers plus 1 subwoofer aangestuurd kunnen worden.

DD bestaat uit 6 aparte digitale kanalen, bestaande uit 2 front-, 2 rear-, 1 center- en 1 subwoofer-channel. Deze kanalen zijn volledig gescheiden opgeslagen, en behoeven dus niet eerst gescheiden te worden zoals bijvoorbeeld bij ProLogic. De meeste DD-decoders kunnen ook ProLogic verwerken.

Sinds kort bestaat er ook de Dolby Digital EX standaard. Bij Dolby Digital EX is er nog een extra midden-achter kanaal.

DTS

DTS (Digital Theater System) wordt met name veel gebruikt in bioscopen en is vergelijkbaar met Dolby Digital, maar heeft een hogere bitrate, dus theoretisch een hogere kwaliteit. In praktijk echter is de geluidservaring veel meer afhankelijk van de gebruikte apparatuur, dan de bitrate, dus een bioscoop met DD kan beter klinken dan de concurrent met DTS, omdat eerstgenoemde gewoon een betere geluidsinstallatie heeft.

EAX / A3D 2.0

A3D en EAX zijn speciale standaarden voor interactief geluid bij de PC. Daar waar A3D een systeem is om positioneel 3D geluid ten gehore te brengen, is EAX een systeem om geluid ruimtelijk te laten klinken. We gaan hier niet verder op de werking van A3D en EAX, daarvoor verwijs ik naar ons artikel over de werking van A3D. Waar het in ieder geval om gaat, is dat dit 4-kanaals standaarden zijn, en geluidskaarten die EAX/A3D 2.0 ondersteunen dus meestal een dubbele of drievoudige stereolijnuitgang hebben. Vergelijk het maar met Dolby Surround, maar dan met een stereo rearkanaal, dus iedere speaker heeft zijn eigen kanaal.

0
*