16 DDR3-1333/1600 geheugenkits vergelijkingstest

24 reacties
Inhoudsopgave
  1. 1. Inleiding
  2. 2. Ontwikkelingen
  3. 3. Test
  4. 4. Corsair
  5. 5. Geil
  6. 6. Kingston
  7. 7. OCZ
  8. 8. Transcend
  9. 9. Conclusie
  10. 10. Besproken producten
  11. 11. Reacties

Inleiding

Wie april vorig jaar een flinke hoeveelheid DDR3-geheugenmodules had gekocht, zou nu een rijk man zijn. In een jaar tijd is de gemiddelde prijs van geheugensets bijna verdubbeld, terwijl in de periode daarvoor de geheugenprijzen juist een vrije val maakten. Om dat te illustreren zie je in de grafiek op deze pagina het verloop van de gemiddelde prijs van een Kingston ValueRam 4 GB DDR3-1333 CL9 kit in de Hardware.Info Prijsvergelijker, van mei 2008 tot april 2010. Van net geen € 300 daalden de prijzen tot onder de € 60: een factor 5 eraf in een jaar tijd! Geen wonder dat de discussiefora in die tijd ineens volstonden met vragen als 'heeft het nut om 8 GB geheugen in m'n systeem te stoppen?'. Nuttig of niet, het was op z'n minst betaalbaar.
Het afgelopen jaar is de gemiddelde prijs weer gestegen tot boven de € 110, bijna een verdubbeling. 4 GB geheugen in een nieuwe PC (of 6 GB bij triple-channel systemen) blijkt weer de standaard te worden voor de meeste hardware liefhebbers. Of de stijging zal doorzetten is eigenlijk niet te voorspellen. Wat dat betreft is het verloop van het prijspeil van geheugenmodules net zo grillig als de AEX-index.


Waar de prijzen van medio 2008 tot medio 2009 kelderden, zijn ze sindsdien weer gestegen tot het niveau van eind 2008.

Ontwikkelingen

De vraag is natuurlijk welke ontwikkelingen aan de grote prijsschommelingen ten grondslag liggen. De grote prijsdaling tot april vorig jaar had alles te maken met gigantische overschotten bij de chipfabrikanten: stuk voor stuk produceerden de verschillende fabrieken méér DDR3-chips dan er in de markt vraag naar was. Het gevolg: een ongekende concurrentiestrijd tussen de chipfabrieken, waar de fabrikanten van modules van konden profiteren door steeds lagere prijzen af te dwingen. Tussen die fabrikanten van modules ontstond onderling direct echter ook een ongezond hevige concurrentie. Goed nieuws voor de consument, immers: gigantische prijsverlagingen, maar in de tussentijd maakten de chipfabrieken massale verliezen en stond ook de modulefabrikanten het water na aan de lippen. Logisch: in een markt waar de prijzen zó snel dalen, betekent iedere dag dat producten in een magazijn blijven liggen een potentieel verlies.

De gigantische daling kwam min of meer tot stilstand toen begin 2009 de in Duitsland gevestigde chipfabrikant Qimonda failliet ging. Deze afsplitsing van Infineon kreeg eerder al een noodkrediet van de Duitse overheid, maar moest uiteindelijk toch de handdoek in de ring gooien. Het faillissement heeft de overgebleven chipfabrikanten (Micron, Hynix, Samsung en Elpida) aan het denken gezet. Met één fabrikant minder werd sowieso de overbevoorrading van de markt tegengegaan, maar werd het de overige fabrikanten ook duidelijk dat er iets aan de prijsstelling moet veranderen om niet het volgende slachtoffer te worden.

Na deze eerste duw omhoog voor de geheugenprijzen volgde ondermeer een onverwachte opleving van de PC-verkopen eind vorig jaar, wat de vraag naar DDR3-geheugenchips deed toenemen en een tweede impuls gaf aan de prijsstijging. Tenslotte gooit de laatste tijd ook de koers van de Euro ten opzichte van de Dollar roet in het eten. Ondermeer vanwege de problematiek in Griekenland, is de Dollar in een paar maanden tijd bijna 15% in waarde gestegen ten opzichte dan de Euro. Alle geheugenmodules worden verhandeld in Dollars, zodat een dergelijke valutaschommeling ook direct een effect op de prijs heeft.

Keuzes

Door de gestegen prijs is het plaatsen van 8 GB inmiddels weer enigszins uit de gratie. Vrijwel alle in de laatst maanden aangemelde nieuwe user systemen op Hardware.Info hebben 4 GB of 6 GB aan boord. Een ander effect is dat de extreem snelle overklokmodules met 1866 MHz, 2000 MHz, 2133 MHz of nog hogere klokfrequenties erg duur zijn geworden. Voor een 4 GB setje van 2000 MHz of meer betaal je al snel veel meer dan 150 euro en dan hebben we het nog over de goedkopere merken. Voor populaire kits als de Corsair Dominator GT betaal je in het 2000 MHz en snellere segment al snel richting de 250 euro voor 4 GB.

Geen wonder dat steeds meer hardwareliefhebbers eieren voor hun geld kiezen en het oog laten vallen op een ‘standaard’ DDR3-1333 of -1600 setje. Met een beetje overklokken kun je daar ook wel wat extra prestaties uit persen – zo is de hoop althans. Om die reden vroegen wij alle op de Nederlandse markt actieve fabrikanten van geheugenmodules ons een selectie toe te sturen uit hun aanbod aan dual-channel geheugenkits met 1333 MHz of 1600 MHz rating. Uiteindelijk gingen we met een zestiental geheugenkits aan de slag.

Test

Alle geheugenmodules hebben we getest op zowel een AMD als een Intel systeem. Allereerst mochten alle modules op een Gigabyte GA-890FXA-UD7 moederbord bewijzen goed hun werk te doen. Hier controleerden we of de modules überhaupt goed herkend worden en direct op de juiste snelheid worden ingesteld. Let wel: de geheugencontroller van AMD processors is officieel beperkt tot 1333 MHz, dus om hogere snelheden te gebruiken, zul je altijd zelf met de instellingen aan de slag moeten. Dezelfde test deden we ook op een Intel platform, gebruikmakend van een EVGA P55 FTW moederbord. Bij modules met XMP-profielen controleerden we ook of die op een juiste manier herkend werden. Op dit laatste bord hebben we ook een overkloktest uitgevoerd.

Om te achterhalen wat de maximaal haalbare klokfrequenties zijn, hebben we bij de gebruikte Intel Core i7 870 de multiplier teruggeschroefd naar 12x, om er zeker van de tijd dat de CPU tijdens onze overklokpogingen niet de bottleneck kon vormen. De processor werkt dan standaard op 1600 MHz in plaats van 2933 MHz. De geheugenmodules hebben we allemaal maximaal voorzien van 1,81 Volt spanning. Uiteraard zullen met een hoger voltage nóg hogere klokfrequenties mogelijk zijn, maar wij hielden het liefst een nog relatief veilige grens aan. Het CPU-voltage verhoogden we indien nodig tot maximaal 1,4 Volt. Tijdens het overklokken verhoogden we de bClk in stappen van 2 MHz. De maximale klokfrequenties zochten we niet alleen bij de standaard timings van de verschillende modules, maar ook nog eens ingesteld op 9-9-9. Op die manier kunnen we een zo eerlijk mogelijke vergelijking maken.

Met dank aan…    
Een groot aantal van de geheugenmodules in deze test werd beschikbaargesteld door Informatique.nl, waarvoor onze dank.

Sets

In totaal gingen we aan de slag met een zestiental verschillende geheugensets. Alleen Transcend verkoopt de modules niet als set, maar los. In dit geval hebben we de twee losse modules gecombineerd tot een dual-channel set. Van de geteste sets hebben er 13 een totale capaciteit van 4 GB. Corsair, Dane-Elec en Transcend stuurden ons een set met een capaciteit van 8 GB. Bij Dane-Elec en Transcend bestaat deze uit twee modules van 4 GB, bij Corsair uit vier modules van 2 GB. Van de geteste sets hebben er negen een 1333 MHz rating. Zeven sets worden als 1600 MHz verkocht. Van deze zeven hebben er een vijftal XMP-profielen. Dat is geen overbodige luxe: aangezien er geen officiële Jedec-standaard is voor DDR3-1600 heb je een XMP-profiel nodig om deze modules in de BIOS voorgeconfigureerd op deze kloksnelheid te laten werken. Voor overklokkers die graag zelf de instellingen doen heeft XMP echter weinig toegevoegde waarde. De prijzen in de test lopen aardig uiteen: de goedkoopste 4 GB DDR3-1333 set koop je voor gemiddeld ruim € 89, de duurste 4 GB kost gemiddeld € 179.

Corsair

Van Corsair bekeken we een viertal sets. De XMS3 4GB DDR3-1333 CL9 kit gaat over de toonbank voor gemiddeld 99 euro en is daarmee slechts zo'n 10 euro duurder dan de goedkoopste set uit de test. Dankzij een prima SPD-profiel wordt de kit zowel op het AMD als Intel systeem keurig als DDR3-1333 9-9-9 herkend. We krijgen de set overklokt tot 765 MHz, een keurige waarde.

De drie andere Corsair sets zijn DDR3-1600 en hebben alle ondersteuning voor een XMP-profiel. Bij de uit vier modules bestaande XMS3 8GB DDR3-1600 CL9 kit is dat profiel 800 MHz 9-9-9, bij de XMS3 4GB DDR3-1600 CL7 kit is het 800 MHz 8-7-8 (niet de beloofde CL7 dus!) en bij de Dominator GT 4GB DDR3-1600 CL7 kit is het 800 MHz 7-7-7. Een dergelijke klokfrequentie met relatief lage latencies zie je ook direct terug in de prijs: de Dominator GT's zijn met gemiddeld 180 euro de duurste 4 GB kit in de test. Maar, je krijgt er dan wel direct een uitstekende geheugenkoeler bij.

Qua overklokpotentieel gaat de GT in deze test het verst. We kunnen de modules opvoeren tot 846 MHz (DDR3-1692) bij 7-7-7 timings en tot 942 MHz (DDR3-1884) bij 9-9-9 timings. Met beide XMS3-kits komen we zowel met standaard timings als 9-9-9 timings tot 918 MHz (DDR3-1836). Zeker voor een kit met vier modules valt ons dat niet tegen.

Corsair Dominator GT 4GB DDR3-1600 CL7 kit (AirFlow Fan)
De Corsair Dominator GT DDR3-1600 modules zijn de snelste modules uit de test, maar wel relatief duur.

Corsair XMS3 8GB DDR3-1600 CL9 quad kit
Interesse in 8 GB geheugen? Doe je portemonnee een lol en koop 4x 2GB in plaats van 2x 4GB.

Dane-Elec stuurde ons twee DDR3-1333 CL9 geheugenkits, één van 4 GB en één van 8 GB. Zo'n 8 GB set die uit slechts twee modules bestaat, klinkt aantrekkelijk, maar daar betaal je wel heel wat meer voor. De 4 GB kit staat in onze prijsvergelijker voor gemiddeld 122 euro, de 8 GB kit voor gemiddeld 424 euro, bijna een factor 4 verschil! Een heatspreader ontbreekt op beide kits. Overigens is dat niet direct een groot nadeel: we hebben het nut ervan nooit echt kunnen aantonen.

Beide kits hebben een 685 MHz 9-9-9 SPD-profiel en worden zodoende zowel op het AMD als het Intel systeem keurig ingesteld als DDR3-1333 modules. De 4 GB kit laat zich overklokken tot 745 MHz (DDR3-1490) en de 8 GB kit tot 765 MHz (DDR3-1530). Met dat eerste resultaat zit Dane-Elec onderaan in het spectrum.

Helaas prijst Dane-Elec zich met beide sets een beetje uit de markt: andere aanbieders hebben beter presterende sets voor minder geld.

Dane-Elec Premium 4GB DDR3-1333 CL9 kit
Dane-Elec Premium 4GB DDR3-1333 CL9 kit

Dane-Elec Premium 8GB DDR3-1333 CL9 kit
Dane-Elec Premium 8GB DDR3-1333 CL9 kit

Geil

Geil stuurde ons een 4GB DDR3-1600 CL9 kit uit hun Evo One reeks. Uniek bij deze geheugenmodules is het extra koelblokje dat via een heatpipe met de geheugenchips in verbinding staat. Dit koelblokje kan op zijn beurt weer airflow van de CPU-koeler oppikken. De gemiddelde prijs van € 110 is gezien de speciale koeling nog absoluut schappelijk te noemen. De modules hebben een keurig DDR3-1600 9-9-9 XMP-profiel. Als we gaan overklokken stranden we bij 918 MHz, de grens waarbij het overigens voor de meeste DDR3-1600 modules in deze test ophoudt. De extra koeling blijkt dus niet direct bij te dragen aan een beter overklokpotentieel. Een prima set modules met mooie looks, maar geen uitblinker dus.

Geil Evo One 4GB DDR3-1600 CL9 kit
De koeler van de Geil Evo One modules ziet er cool uit, maar biedt weinig meerwaarde.

Kingston

Van Kingston bekeken we allereerst de ValueRam 4GB DDR3-1333 CL9 kit, misschien wel de meest verkochte DDR3-modules van dit moment. Met een gemiddeld prijskaartje van € 97 is het een van de goedkopere sets in de test. De modules hebben een keurig SPD-profiel en worden zowel op het AMD als het Intel systeem direct op 1333 MHz ingesteld. De overklokbaarheid gaat tot 755 MHz, iets minder dan gemiddeld. Dankzij de lage prijs is dit in ieder geval een prima setje als je niet gaat overklokken.

Daarnaast gingen we aan de slag met een tweetal HyperX 4GB DDR3-1600 CL9 kits. De variant waarbij de productcode eindigt op een X biedt ondersteuning voor XMP en wordt zodoende door moderne borden met Intel chipset herkend als DDR3-1600. De variant zonder X mist XMP en moet je dus handmatig op 1600 MHz instellen. Het prijsverschil is op moment van schrijven vrijwel nihil. Vreemd genoeg krijgen we de niet-XMP versie een stuk hoger overklokt: tot 942 MHz, net zo hoog als de veel duurdere Corsair Dominator GT's. De XMP-kit gaat tot 906 MHz, wat eigenlijk weer een beetje tegenvalt.

Met een gemiddelde prijs van € 107 biedt de HyperX 4GB DDR3-1600 CL9 kit zonder XMP een meer dan uitstekende prijs/prestatieverhouding.

Kingston HyperX 4GB DDR3-1600 CL9 kit
De Kingston HyperX 4GB DDR3-1600 CL9 kit biedt met afstand de beste prijs/prestatieverhouding.

OCZ

Vier geheugenkits van OCZ mochten hun kunsten vertonen in ons lab. Opvallend is dat ze alle vier last hebben van hetzelfde euvel: er is geen 666 MHz (DDR-1333) SPD-profiel aanwezig, zodat ze zowel op ons AMD als op ons Intel moederbord standaard als DDR3-1066 werken. Bij deze modules moet je dus altijd handmatig de snelheid aanpassen. Verder is geen enkele van de modules geschikt voor XMP. Ergo: wanneer je de OCZ modules koopt, moet je niet bang zijn om een BIOS in te gaan!
De Value 4GB DDR3-1333 CL9 kit (gemiddeld € 118) mist een heatspreader en heeft van alle modules in de test het laagste overklokpotentieel: 725 MHz (DDR3-1450). Klaarblijkelijk zoekt OCZ voor haar Value-serie inderdaad wat langzamere chips uit dan voor hun luxere sets. Opvallend: als enige module hebben de chips op de OCZ Value reeks geen merkopdruk.

Gek genoeg hebben de luxere Gold en Platinum sets niet de prijzen die je verwacht: beide zijn goedkoper dan de Value modules; Gold is twee tientjes goedkoper dan Platinum. Beide worden verkocht als Low Voltage en hebben zodoende volgens OCZ minder spanning nodig. De Gold is officieel CL8 en de Platinum CL7, Wij kregen de Gold set overklokt tot 775 MHz (DDR3-1550), een erg mooi resultaat. De Platinum kit ging tot 755 MHz (DDR3-1510).

Wie 8 euro minder uitgeeft dan bij OCZ terecht voor de Obsidian 4GB DDR3-1600 CL9 kit. Ook hier helaas een onvolledig SPD-profiel en geen XMP. Het overklokpotentieel van 918 MHz is prima en de gemiddelde prijs van € 99 is in ieder geval een stuk lager dan Corsair.

OCZ Gold 4GB DDR3-1333 CL8 Low Voltage kit
Vreemd; de OCZ Value, is duurder dan de Gold en Platinum modules. Gold presteerde bij ons het best.

Transcend

Tenslotte Transcend, dat haar modules alleen los en niet als kit verkoopt. Wij gingen aan de slag met twee 2GB DDR3-1333 CL9 en twee 4GB DDR3-1333 CL9 modules, om op die manier een 4GB en 8GB kit te creëren. De gemiddelde prijzen zijn 125 euro voor de 4GB set en 368 euro voor de 8GB set. Ook hier blijkt dat de modules van 4GB per stuk relatief duur zijn: vier modules van 2GB is voor je portemonnee een veel slimmere keuze als je 8GB geheugen wil.

Beide modules hebben een keurig DDR3-1333 SPD-profiel en worden direct netjes herkend voor beide platformen. De 4GB modules blijken de pareltjes waarop we gehoopt hadden in deze test: we kregen ze overklokt tot 815 MHz (DDR3-1630), ruim beter dan alle andere DDR3-1333 modules in deze test. Laten we hopen dat dit uitstekende resultaat niet exemplarisch is! De 8GB kit ging tot 765 MHz.

Transcend 4GB DDR3-1333 CL9
Transcend is de enige met DDR3-1333 modules die op 1600 MHz werken.

Conclusie

Een woord vooraf: van alle geheugenmodules hebben we slechts één set getest. De door ons behaalde overklokresultaten zijn zodoende puur indicatief. Het kan zijn dat wij met onze exemplaren veel geluk of juist veel pech hebben gehad.

Over de gehele linie valt de overklokbaarheid van de modules ons een beetje tegen. Slechts één van de DDR3-1333 modules kregen we overklokt tot DDR3-1600. En van de DDR3-1600 sets gingen er slechts twee de DDR3-1866 grens voorbij. Klaarblijkelijk hebben de verschillende fabrikanten hun chipselectieproces goed op orde: je blijkt in de regel écht een DDR3-1600 set te moeten kopen om op deze snelheid te kunnen draaien.

Kijken we naar de prijzen, dan valt op dat het prijsverschil tussen de DDR3-1333 en DDR3-1600 modules opvallend laag is. Vooral Kingston speelt zich in de kijker met de HyperX 4GB DDR3-1600 CL9 kit: met een gemiddelde prijs van € 107 slechts 17 euro duurder dan de goedkoopste DDR3-1333 set, maar wel duidelijk betere prestaties dan alle DDR3-1333 sets. Van alle geteste kits is dit met afstand degene met de beste prijs/prestatieverhouding. Bovendien liet de set zich uitstekend overklokken: al met al reden voor een Silver Award. De duurste modules in de test (de Corsair Dominator GT 4GB DDR3-1600 CL7 kit) behaalt met 9-9-9 timings een identieke overklok, maar doet het daarnaast ook lekker met CL7. Het kost wat, maar dan heb je ook wat – en dat geldt ook voor Corsair: een welverdiende Gold Award.

Wie 8GB geheugen wil, kan heel realistisch beter voor 4x 2GB dan voor 2x 4GB kiezen. Corsair heeft een keurige 8GB kit met vier modules, die prima presteert en waarbij je zeker bent dat de modules samen getest zijn. Het overklokpotentieel van deze kit met 4 modules is ook prima.


Corsair Dominator GT 4GB DDR3-1600 CL7 kit


Kingston HyperX 4GB DDR3-1600 CL9 kit

Een volledige vergelijkingstabel van alle geteste modules vind je hier.


Besproken producten

Vergelijk alle producten

Vergelijk  

Product

Prijs

Gold Award Corsair Dominator GT 4GB DDR3-1600 CL7 kit (AirFlow Fan)

Corsair Dominator GT 4GB DDR3-1600 CL7 kit (AirFlow Fan)

  • 4 GB
  • 2 x
  • DDR3
  • 1600 MHz
  • DIMM
  • CL7
  • 1.65 V
  • XMP ondersteuning
Niet verkrijgbaar
Corsair XMS3 4GB DDR3-1333 CL9 kit

Corsair XMS3 4GB DDR3-1333 CL9 kit

  • 4 GB
  • 2 x
  • DDR3
  • 1333 MHz
  • DIMM
  • CL9
  • 1.5 V

€ 35,55

13 winkels
Corsair XMS3 4GB DDR3-1600 CL7 kit

Corsair XMS3 4GB DDR3-1600 CL7 kit

  • 4 GB
  • 2 x
  • DDR3
  • 1600 MHz
  • DIMM
  • CL7
  • 1.65 V
  • XMP ondersteuning
Niet verkrijgbaar
Corsair XMS3 8GB DDR3-1600 CL9 quad kit

Corsair XMS3 8GB DDR3-1600 CL9 quad kit

  • 8 GB
  • 4 x
  • DDR3
  • 1600 MHz
  • DIMM
  • CL9
  • 1.65 V
  • XMP ondersteuning
Niet verkrijgbaar
Dane-Elec Premium 4GB DDR3-1333 CL9 kit

Dane-Elec Premium 4GB DDR3-1333 CL9 kit

  • 4 GB
  • 2 x
  • DDR3
  • 1333 MHz
  • DIMM
  • CL9
  • 1.5 V
Niet verkrijgbaar
Dane-Elec Premium 8GB DDR3-1333 CL9 kit

Dane-Elec Premium 8GB DDR3-1333 CL9 kit

  • 8 GB
  • 2 x
  • DDR3
  • 1333 MHz
  • DIMM
  • CL9
  • 1.5 V
Niet verkrijgbaar
Geil Evo One 4GB DDR3-1600 CL9 kit

Geil Evo One 4GB DDR3-1600 CL9 kit

  • 4 GB
  • 2 x
  • DDR3
  • 1600 MHz
  • DIMM
  • CL9
  • 1.6 V
  • XMP ondersteuning
Niet verkrijgbaar
Silver Award Kingston HyperX 4GB DDR3-1600 CL9 kit

Kingston HyperX 4GB DDR3-1600 CL9 kit

  • 4 GB
  • 2 x
  • DDR3
  • 1600 MHz
  • DIMM
  • CL9
  • 1.7 V
Niet verkrijgbaar
Kingston HyperX 4GB DDR3-1600 CL9 XMP kit

Kingston HyperX 4GB DDR3-1600 CL9 XMP kit

  • 4 GB
  • 2 x
  • DDR3
  • 1600 MHz
  • DIMM
  • CL9
  • 1.7 V
  • XMP ondersteuning
Niet verkrijgbaar
Kingston ValueRam 4GB DDR3-1333 CL9 kit

Kingston ValueRam 4GB DDR3-1333 CL9 kit

  • 4 GB
  • 2 x
  • DDR3
  • 1333 MHz
  • DIMM
  • CL9
  • 1.5 V
Niet verkrijgbaar
OCZ Gold 4GB DDR3-1333 CL8 Low Voltage kit

OCZ Gold 4GB DDR3-1333 CL8 Low Voltage kit

  • 4 GB
  • 2 x
  • DDR3
  • 1333 MHz
  • DIMM
  • CL9
  • 1.65 V
Niet verkrijgbaar
OCZ Obsidian 4GB DDR3-1600 CL9 kit

OCZ Obsidian 4GB DDR3-1600 CL9 kit

  • 4 GB
  • 2 x
  • DDR3
  • 1600 MHz
  • DIMM
  • CL9
  • 1.65 V
Niet verkrijgbaar
OCZ Platinum 4GB DDR3-1333 CL7 Low Voltage kit

OCZ Platinum 4GB DDR3-1333 CL7 Low Voltage kit

  • 4 GB
  • 2 x
  • DDR3
  • 1333 MHz
  • DIMM
  • CL7
  • 1.5 V
Niet verkrijgbaar
OCZ Value 4GB DDR3-1333 CL9 kit

OCZ Value 4GB DDR3-1333 CL9 kit

  • 4 GB
  • 2 x
  • DDR3
  • 1333 MHz
  • DIMM
  • CL9
  • 1.7 V
Niet verkrijgbaar
Transcend 2GB DDR3-1333 CL9

Transcend 2GB DDR3-1333 CL9

  • 2 GB
  • DDR3
  • 1333 MHz
  • DIMM
  • CL9
  • 1.5 V

€ 43,94

3 winkels
Transcend 4GB DDR3-1333 CL9

Transcend 4GB DDR3-1333 CL9

  • 4 GB
  • DDR3
  • 1333 MHz
  • DIMM
  • CL9
  • 1.5 V

€ 34,95

8 winkels
0
*